Ένας νεκρός, 1.200 συλλήψεις και πυρκαγιά στο δημαρχείο της Λιμόζ

Οι κινητοποιήσεις ξεκίνησαν πριν από λίγες εβδομάδες ως κραυγή απόγνωσης μαθητών στα υποβαθμισμένα προάστια του Παρισιού. Έχουν εξελιχθεί σε κοινωνική έκρηξη που διατρέχει ολόκληρη τη Γαλλία.

Στους δρόμους δεν βρίσκονται μόνο οργισμένοι έφηβοι. Εργαζόμενοι, συνταξιούχοι και αγρότες κατεβαίνουν μαζί, πολλοί με κίτρινα γιλέκα, μιλώντας για το βάρος της ακρίβειας και του πληθωρισμού και για την αίσθηση ότι το κράτος τους έχει εγκαταλείψει.

Ιστορικά κτίρια παραδόθηκαν στις φλόγες, σε πόλεις έγινε χρήση δακρυγόνων και οι συλλήψεις έσπασαν κάθε προηγούμενο. Η χώρα βρίσκεται σε μετωπική αντιπαράθεση με την κυβέρνηση, χωρίς να είναι σαφές πώς και πού θα σταματήσει.

Συλλήψεις, θάνατος από ανακοπή και ακρωτηριασμός 20χρονου

Αργά το Σάββατο ο πρωθυπουργός Σεμπαστιάν Λεκορνού ανέφερε ότι συνελήφθησαν 1.200 άνθρωποι και τραυματίστηκαν 150 αστυνομικοί.

Διαδηλωτής κατέρρευσε στη λεωφόρο Ματζέντα στο Παρίσι, απ’ όπου πέρασε η πορεία, σύμφωνα με πληροφορίες του BFMTV από αστυνομική πηγή.

Άλλοι τον μετέφεραν στο κέντρο επειγόντων περιστατικών του Château d’Eau, όπου και πέθανε. Στην τελευταία του ενημέρωση, το αρχηγείο της αστυνομίας του Παρισιού αναφέρει ότι «ένα άτομο πέθανε μετά από καρδιοαναπνευστική ανακοπή».

Γάλλος διαδηλωτής 20 ετών έχασε το χέρι του από χειροβομβίδα της αστυνομίας, σύμφωνα με αστυνομική πηγή που μίλησε στο Γαλλικό Πρακτορείο Ειδήσεων.

Το περιστατικό έγινε στο Σεντ Ετιέν, στην κεντρική Γαλλία, από χειροβομβίδα που εκτόξευσαν οι δυνάμεις της τάξης, μεταδίδει το AFP. Τα πρώτα στοιχεία αναφέρουν ότι ο διαδηλωτής φέρεται να τη σήκωσε με το χέρι. Ο τύπος της δεν ήταν γνωστός.

Αντίστοιχος τραυματισμός είχε σημειωθεί στις αρχές Οκτωβρίου στο Λανς, όταν 15χρονος τραυματίστηκε επίσης σε μαθητικές διαδηλώσεις.

Ο υπουργός Εσωτερικών Λοράν Νούνιες δήλωσε ότι την επίσημη διαδήλωση είχαν καταλάβει κασέρ, «καιροσκόποι παραβάτες που βρήκαν ευκαιρία να λεηλατήσουν… θα τους εντοπίσουμε και θα τους αντιμετωπίσουμε με αποφασιστικότητα».

Είπε ότι η πολιτεία δεν σχεδιάζει να κηρύξει κατάσταση έκτακτης ανάγκης. Πρόσθεσε: «Καταδικάζω απερίφραστα τη βία που έχουμε δει».

Φωτιά στο ιστορικό δημαρχείο της Λιμόζ

Στη Λιμόζ, μασκοφόροι διαδηλωτές έβαλαν φωτιά στο ιστορικό δημαρχείο, το οποίο «καταστράφηκε σε μεγάλο βαθμό», δήλωσε στο AFP ο κορυφαίος περιφερειακός αξιωματούχος.

Το Hôtel de Ville, μεγαλοπρεπές νεοαναγεννησιακό κτίριο που εγκαινιάστηκε το 1883, υπέστη σοβαρές ζημιές από μεγάλη πυρκαγιά στις 17 Οκτωβρίου 2026. Είχε αντέξει και στους δύο παγκόσμιους πολέμους και το 1940 είχε χρησιμεύσει για μικρό διάστημα ως επίσημη έδρα της βελγικής κυβέρνησης στην εξορία.

«Η στέγη έχει καταρρεύσει και, στους κάτω ορόφους, εκτός από τη δυτική πτέρυγα, τα δύο τρίτα του εξωτερικού έχουν ήδη εξαφανιστεί», δήλωσε ο τοπικός νομάρχης Μορίς Μπαράτε. Τις εκτεταμένες ζημιές στο κτίριο των 143 ετών τις χαρακτήρισε «καταστροφή για την πολιτιστική κληρονομιά».

Στη Μασσαλία, διαδηλωτές εισέβαλαν στο δημαρχείο, χτυπώντας την πόρτα με μπάρες ασφαλείας που είχαν αφαιρέσει από τον δρόμο. Μπήκαν για λίγο στο δημοτικό κτίριο, όπου ένας από αυτούς έγραψε με σπρέι ένα «Α» για την αναρχία σε τοίχο, προτού τους απομακρύνει η αστυνομία.

Γύρω από την Πλας ντε λα Ρεπουμπλίκ, στο κέντρο του Παρισιού, ειρηνική πορεία έγινε βίαιη. Η αστυνομία έριξε δακρυγόνα σε μαυροντυμένους και μασκοφόρους διαδηλωτές, οι οποίοι πέταξαν πυροτεχνήματα και πλάκες, επιτέθηκαν σε τράπεζα και λεηλάτησαν κατάστημα αθλητικών ειδών.

Βίαιες διαμαρτυρίες για το κόστος ζωής εξαπλώνονται στη Γαλλία, με λεηλασίες και φωτιές να αναφέρονται στο Παρίσι, τη Μασσαλία και τη Λιόν.

«Παίρνουμε τη Βαστίλη!», φώναξε ένας διαδηλωτής.

Άλλοι έβαλαν φωτιά σε τροχήλατους κάδους απορριμμάτων και έριξαν κροτίδες μέσα τους ή έσπρωξαν κάδους ανακύκλωσης γυαλιού και μάζεψαν τα μπουκάλια για να τα χρησιμοποιήσουν ως βλήματα. Φορτηγό πυρπολήθηκε και οι φλόγες πέρασαν σε κοντινό κτίριο.

Λεηλασίες σε γνωστά καταστήματα

Κατά μήκος της λεωφόρου Ματζέντα, ενός από τους κύριους άξονες από νότο προς βορρά, βόρεια της Πλας ντε λα Ρεπουμπλίκ, σε περιοχή κυρίως εργατικής τάξης, δεκάδες γνωστά καταστήματα διαρρήχθηκαν και λεηλατήθηκαν.

Στο Μπορντό λεηλατήθηκε κατάστημα Louis Vuitton.

Ομάδες εισέβαλαν στο πολυκατάστημα Galeries Lafayette. Στο Μπορντό, το κατάστημα της αλυσίδας, που είχε μόλις ανακαινιστεί, επίσης λεηλατήθηκε.

Οι ίδιοι έσπασαν τράπεζες, λεηλάτησαν κατάστημα Lacoste και άλλες μπουτίκ και άδειασαν κατάστημα κινητής τηλεφωνίας.

Νεαρός που επιχειρούσε να σπάσει τη βιτρίνα καταστήματος τραυματίστηκε σοβαρά όταν αυτή κατέρρευσε ολόκληρη πάνω του.

Κάτοικοι των γύρω δρόμων αναγκάστηκαν να κλείσουν παράθυρα και πόρτες, καθώς πυκνά σύννεφα δακρυγόνων ανέβηκαν ως τις στέγες.

Η κινητοποίηση του Σαββάτου ακολούθησε καλέσματα στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης για αναβίωση του κινήματος των κίτρινων γιλέκων (gilets jaunes), που είχε εμφανιστεί το 2018 κατά της κοινωνικής αδικίας.

Οι διαμαρτυρίες είχαν ξεκινήσει τον προηγούμενο μήνα σε σχολεία των φτωχών βόρειων προαστίων του Παρισιού. Η οργή για τις απουσίες εκπαιδευτικών και τις κακές εγκαταστάσεις μετατράπηκε γρήγορα σε πανεθνικό κίνημα κατά της ανισότητας, των περιορισμένων δημόσιων δαπανών και της πτώσης των προτύπων.

Τα καλέσματα του Σαββάτου απευθύνονταν σε εκπαιδευτικούς και μαθητές, εργάτες, συνταξιούχους και αγρότες, ώστε να συμμετάσχουν και να διευρυνθεί το κίνημα.

Το CGT, από τα μεγαλύτερα εργατικά συνδικάτα της Γαλλίας, στήριξε επίσης τις διαμαρτυρίες, ζητώντας «υψηλότερους μισθούς και συντάξεις, χαμηλότερες τιμές και την προστασία των δημόσιων υπηρεσιών που ανταποκρίνονται στις ανάγκες των ανθρώπων».

Περίπου το 45% των Γάλλων ανησυχεί για το αυξανόμενο κόστος ζωής και τον πληθωρισμό, σύμφωνα με έρευνα του Οκτωβρίου σε δείγμα 2.000 ατόμων.

Η βία ξεκίνησε στο περιθώριο πορειών στην πρωτεύουσα και σε άλλες πόλεις. Το υπουργείο Εσωτερικών έκανε λόγο για 550.000 συμμετέχοντες. Το CGT ανέφερε 800.000.

Διαδηλωτές με γιλέκα υψηλής ορατότητας απέκλεισαν δρόμους, σε εικόνα που παραπέμπει στις αναταραχές της προηγούμενης θητείας του προέδρου Εμανουέλ Μακρόν. Στη Μασσαλία πυρπολήθηκαν κάδοι απορριμμάτων.

Αντιπαράθεση αριστεράς και δεξιάς

Τόσο η άκρα αριστερά όσο και η άκρα δεξιά επιχείρησαν να αντλήσουν όφελος από το κίνημα. Η αριστερά τάχθηκε στο πλευρό των διαδηλωτών και η δεξιά στο πλευρό της αστυνομίας.

Ο Ζαν-Λυκ Μελανσόν, ηγέτης του ακροαριστερού κόμματος Ανυπότακτη Γαλλία, πήρε μέρος σε διαδήλωση την Τρίτη και εξέφρασε στήριξη στους φοιτητές διαδηλωτές. Κάλεσε τον κόσμο να μείνει μακριά από λεηλασίες, χαρακτηρίζοντάς τες «αντίθετες με τις μεθόδους μας».

Η ακροδεξιά υποψήφια Μαρίν Λεπέν καταδίκασε «τους ταραχοποιούς» και υποστήριξε ότι το κόμμα του Μελανσόν είχε «νομιμοποιήσει τη βία».

Μεγάλη αστυνομική παρουσία ήταν ορατή στο κέντρο του Παρισιού, ιδίως κοντά στη Λεωφόρο των Ηλυσίων Πεδίων και την Αψίδα του Θριάμβου. Τα δύο σημεία είχαν μείνει εκτός των διαδρομών των δύο επίσημων διαδηλώσεων.

Ολόκληροι δρόμοι στο Παρίσι «έχουν καταστραφεί», δήλωσε ο δήμαρχος της πόλης, Εμανουέλ Γκρεγκουάρ.

«Αγωνιζόμαστε γιατί το κόστος ζωής είναι πολύ υψηλό, γιατί τα καύσιμα είναι πολύ ακριβά και γιατί μαθητές λυκείου δέχονται βίαιες επιθέσεις και τραυματίζονται σε όλη τη χώρα μόνο και μόνο επειδή διαμαρτύρονται και ζητούν περισσότερους καθηγητές και αξιοπρεπείς συνθήκες μάθησης», δήλωσε στο Παρίσι 19χρονη διαδηλώτρια που συστήθηκε ως Λόλα.

Κάλεσμα του Μακρόν για ηρεμία και συναυλία της Ντιόν

Ο Μακρόν μπαίνει στην τελική ευθεία της προεδρίας του, αφήνοντας πίσω πολωμένο εκλογικό σώμα και έντονα κατακερματισμένο πολιτικό τοπίο.

Την Παρασκευή κάλεσε σε ηρεμία και σε σεβασμό προς τους ανθρώπους και την περιουσία, ενώ αξιωματούχοι προειδοποιούσαν για ενδεχόμενη βία.

«Υπάρχει συνταγματικό δικαίωμα στη διαμαρτυρία και στην έκφραση, και πάντα φρόντιζα ώστε αυτό το δικαίωμα να γίνεται πλήρως σεβαστό», είπε. «Το δικαίωμα αυτό, όμως, συνοδεύεται από την ανάγκη σεβασμού προς τους ανθρώπους και την περιουσία, άρα και από τη δέσμευση να μην προσβάλλουμε και να μην καταστρέφουμε».

Χαρακτήρισε «απαράδεκτη» την ενδεχόμενη παρουσία ανθρώπων «αποκλειστικά και μόνο για να προκαλέσουν ζημιές και αναταραχή».

Λίγο αργότερα, πάντως, ο Μακρόν παρακολούθησε συναυλία της Σελίν Ντιόν, ενώ η χώρα βρισκόταν σε αναβρασμό από τις συνεχιζόμενες μαθητικές διαδηλώσεις για την κατάσταση της εκπαίδευσης.

Ο Νούνιες δήλωσε ότι αναμένονται εκατοντάδες διαμαρτυρίες και περισσότερες από 80 πορείες σε όλη τη χώρα, ανάμεσά τους αυθόρμητες συγκεντρώσεις, διαδηλώσεις στους δρόμους και αποκλεισμοί.

Η αστυνομία απαγόρευσε και άλλες προτεινόμενες συγκεντρώσεις στο κέντρο του Παρισιού. Πολλοί σταθμοί του μετρό έκλεισαν το Σάββατο ύστερα από αίτημα της αστυνομίας, μεταξύ αυτών γύρω από τα Ηλύσια Πεδία και κοντά στο προεδρικό μέγαρο, το κοινοβούλιο και τα κυβερνητικά γραφεία.

Τις τελευταίες εβδομάδες έχουν γίνει χιλιάδες συλλήψεις και εκατοντάδες τραυματισμοί, ενώ σχολεία έχουν πυρποληθεί. Η νέα σχολική χρονιά κύλησε μέσα σε πανεθνικές μαθητικές διαμαρτυρίες που επηρεάζουν την προεδρική εκστρατεία και προσελκύουν διεθνή προσοχή.

Η αρμόδια αστυνομική αρχή εξετάζει τουλάχιστον δύο δωδεκάδες καταγγελίες για αστυνομική βία. Ο πρωθυπουργός δήλωσε ότι έχουν τραυματιστεί περισσότεροι από 900 αστυνομικοί.

Νέα καλέσματα για απεργίες και διαδηλώσεις

Νέες απεργίες και διαδηλώσεις έχουν προγραμματιστεί για τις επόμενες εβδομάδες. Η Γενική Συνομοσπονδία Εργασίας (CGT) κάλεσε σε «μεγάλες διασυνδικαλιστικές απεργίες» στις 5 Νοεμβρίου και προανήγγειλε συνέχεια των κινητοποιήσεων κατά της κυβερνητικής πολιτικής.

Σε ανακοίνωση στην ιστοσελίδα της, η CGT υποστηρίζει ότι οι κινητοποιήσεις «αρχίζουν να αποδίδουν καρπούς» και στρέφεται κατά του προτεινόμενου γαλλικού προϋπολογισμού, που βρίσκεται στο επίκεντρο και των μαθητικών και φοιτητικών διαδηλώσεων.

Κατά τη συνδικαλιστική οργάνωση, ο προϋπολογισμός «γυρίζει την πλάτη στους νέους και στα δίκαια αιτήματά τους», ενώ οι κυβερνητικές επιλογές αναμένεται να επηρεάσουν άμεσα το βιοτικό επίπεδο και τις κοινωνικές παροχές.

«Οι επιλογές της κυβέρνησης θα συνεχίσουν να επηρεάζουν τη ζωή και τα δικαιώματά μας: την πρόσβαση σε αξιοπρεπή υγειονομική περίθαλψη, τη δυνατότητα να ζει κανείς αξιοπρεπώς από τον μισθό ή τη σύνταξη και την ύπαρξη αξιόπιστων δημόσιων υπηρεσιών σε ολόκληρη τη χώρα. Πρόκειται για θεμελιώδη δικαιώματα που πρέπει να διασφαλίζονται, όχι για τομείς όπου πρέπει να γίνονται περικοπές», τονίζει η CGT.

Η ανακοίνωση δείχνει ότι η κοινωνική ένταση συνεχίζεται, με τα συνδικάτα να ετοιμάζουν νέο κύκλο κινητοποιήσεων κατά των δημοσιονομικών επιλογών της κυβέρνησης.